تحلیل الگوی رأی‌آوری نمایندگان تهران در مجلس دوازدهم مبتنی بر مدل بازاریابی سیاسی نیومن

پژوهش حاضر با هدف شناسایی و تحلیل الگوی رأی‌آوری نمایندگان تهران در انتخابات مجلس دوازدهم، نقش عوامل فردی، برند شخصی و راهبردهای کمپینی را در بستر ساختار فهرست‌محور بررسی می‌کند. مطالعه حاضر با تمرکز بر حوزه انتخابیه تهران و در شرایط کاهش مشارکت و تکثر لیست‌ها، می‌کوشد با اتکا به چارچوب بازاریابی سیاسی نیومن، نحوه تعامل میان ارزیابی فردی نامزدها و وفاداری لیستی رأی‌دهندگان را تبیین کند.

پژوهش با رویکرد کیفی و در قالب مطالعه موردی انجام شده است. داده‌ها از طریق تحلیل اسنادی و مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با نامزدها، فعالان کمپین و تحلیلگران سیاسی گردآوری و با روش تحلیل مضمون در سه مرحله کدگذاری تحلیل شد.

یافته‌ها نشان می‌دهد که در فضای مشارکت پایین و پراکندگی آرا، الگوی «فردی–فهرستی» بیشترین انطباق را با رفتار انتخاباتی تهران دارد؛ الگویی که در آن رأی‌دهندگان ضمن پای‌بندی به فهرست‌ها، با اتکا بر ارزیابی فردی نامزدها رأی نهایی خود را تعیین می‌کنند. در این چارچوب، رأی ترجیحی به‌عنوان عامل تمایز، نقشی تعیین‌کننده در ارتقای جایگاه نامزدها ایفا می‌کند. نتایج همچنین نشان می‌دهد کمپین‌های شخصی‌سازی‌شده، کمپین سیاسی معطوف به جذب حمایت رهبران فکری، کمپین مداوم برای تولید شهرت و کمپین منفی، از مؤلفه‌های کلیدی موفقیت انتخاباتی در این دوره بوده‌اند.

در مجموع، پژوهش تأیید می‌کند که موفقیت انتخاباتی در نظام فهرست‌محور تهران مستلزم تلفیق راهبردهای فردی و جمعی است. چارچوب نیومن با تأکید بر کمپین دائمی و رابطه‌سازی بلندمدت، ظرفیت تبیینی بالایی برای تحلیل رقابت‌های انتخاباتی ایران دارد. یافته‌های این مطالعه می‌تواند مبنایی برای پژوهش‌های تطبیقی آتی و طراحی راهبردهای عملی مؤثر در کمپین‌های انتخاباتی فراهم آورد.