ارزیابی عملکرد دورۀ ششم مدیریت شهری تهران در برابر ابرروندهای راهبردی: تحلیلی آینده‌پژوهانه

این پژوهش با هدف شناسایی نظام‌مند ابرروندهای راهبردی مؤثر بر مدیریت شهری در افق 2040-2020 و ارزیابی مبتنی بر شواهدِ عملکرد دورۀ ششم مدیریت شهری تهران (1404-1400) در مواجهه با آن‌ها انجام شده است. پژوهش از نوع کاربردی و دارای فلسفۀ پراگماتیستی است و با راهبرد روش‌های ترکیبی و طرح تبیینی متوالی اجرا شده است؛ بدین‌ترتیب که نخست از طریق مرور نظام‌مند نوشتارگان مطابق دستورالعمل پریزمای ۲۰۲۰ در پایگاه‌های Web of Science، Scopus و ScienceDirect (شناسایی حدود ۳۵۰ منبع اولیه و انتخاب ۳۴ منبع نهایی) و تحلیل اسناد نهادهای بین‌المللی با رویکرد رید (READ)، دوازده ابرروند راهبردی شناسایی شدند؛ سپس عملکرد مدیریت شهری تهران با ابزار تحلیل اهمیت-عملکرد (IPA) سنجیده و با تحلیل تطبیقی شش کلان‌شهر پیشرو جهانی (سنگاپور، کپنهاگ، سئول، بارسلونا، مدئین و کوریتیبا) تکمیل شد. یافته‌ها نشان می‌دهد هفت ابرروند در ربع بحرانی «اینجا تمرکز کنید» جای می‌گیرند و بزرگ‌ترین شکاف‌های راهبردی را آشکار می‌سازند؛ مهم‌ترین نمودهای این شکاف عبارت‌اند از آلودگی مزمن هوا، نابرابری شمال-جنوب، بحران استطاعت‌پذیری مسکن و ضعف مقاوم‌سازی لرزه‌ای، و تنها حوزه‌ای که ارزیابی مثبت دریافت می‌کند، توسعۀ زیرساخت‌های ریلی و حمل‌ونقل عمومی است. در مجموع، مدیریت شهری تهران در تقاطع تداوم «مدیریت واکنشیِ کوتاه‌مدت» و گذار به «حکمرانی راهبردیِ آینده‌نگر» قرار دارد و پنجرۀ انتقال از دورۀ ششم به هفتم، فرصتی نادر برای این ریل‌گذاری بنیادین فراهم می‌کند.